برای خواندن کولیس باید ابتدا عدد روی خطکش اصلی (مقیاس اصلی) را بخوانید، سپس خط منطبق روی ورنیه را پیدا کنید و مقدار آن را به عدد اصلی اضافه کنید. این کار امکان اندازهگیری دقیق تا صدم میلیمتر را فراهم میکند
.
فکهای خارجی بزرگ: برای اندازهگیری قطر یا طول خارجی اجسام
فکهای داخلی کوچک: برای اندازهگیری قطر داخلی (مثل داخل لوله یا لیوان)
میله عمق: برای اندازهگیری عمق سوراخ یا شیار
مقیاس اصلی : مانند خطکش معمولی، با دقت ۱ میلیمتر
مقیاس ورنیه : تقسیمبندی دقیقتر (مثلاً 0.02 یا 0.05 میلیمتر)
قفل نگهدارنده: برای ثابت نگه داشتن ورنیه و جلوگیری از خطا
قرار دادن جسم: جسم را بین فکهای کولیس قرار دهید (بسته به نوع اندازهگیری: خارجی، داخلی یا عمق).
خواندن مقیاس اصلی: عددی که صفر ورنیه روی خطکش اصلی نشان میدهد، همان مقدار اولیه است.
مثال: اگر صفر ورنیه بین ۲۳و ۲۴ میلیمتر باشد،
مقدار اصلی = ۲۳ میلیمتر.
یافتن خط منطبق: یکی از خطوط ورنیه دقیقاً با خطی روی مقیاس اصلی منطبق میشود.
مثال: اگر خط پنجم ورنیه منطبق شود و دقت کولیس 0.05 میلیمتر باشد → 5 × 0.05 = 0.25 میلیمتر.
جمع کردن دو مقدار: مقدار اصلی + مقدار ورنیه = اندازه نهایی.
مثال: ۲۳ + ۰.۲۵ = ۲۳.۲۵ میلیمتر.
| نوع کولیس | دقت اندازهگیری | روش خواندن | مزایا |
|---|---|---|---|
| ورنیه (دستی) | تا 0.02 یا 0.05 میلیمتر | خواندن مقیاس اصلی + ورنیه | ارزان، دقیق |
| دیجیتال | تا 0.01 میلیمتر | نمایش مستقیم روی صفحه | سریع، بدون خطای خواندن |
| عقربهای | حدود 0.02 میلیمتر | خواندن عقربه + مقیاس اصلی | راحتتر از ورنیه، اما کمتر رایج |
همیشه کولیس را تمیز و خشک نگه دارید تا دقت آن حفظ شود
جسم را بین فکهای کولیس قرار بده.
نگاه کن ببین صفر ورنیه روی مقیاس اصلی کجا افتاده است.
فرض کن بین 15 و 16 میلیمتر است → مقدار اصلی = 15 میلیمتر.
حالا خطی از ورنیه را پیدا کن که دقیقاً با خطی روی مقیاس اصلی منطبق شده باشد.
فرض کن خط سوم ورنیه منطبق است و دقت کولیس 0.05 میلیمتر است → 3 × 0.05 = 0.15 میلیمتر.
جمع کن: 15 + 0.15 = 15.15 میلیمتر.
صفر ورنیه بین 21 و 22 میلیمتر است → مقدار اصلی = 21 میلیمتر.
خط پنجم ورنیه منطبق شده است.
دقت کولیس 0.02 میلیمتر → 5 × 0.02 = 0.10 میلیمتر.
جمع کن: 21 + 0.10 = 21.10 میلیمتر.
فرض کن صفر ورنیه بین 34 و 35 میلیمتر است.
خط هشتم ورنیه منطبق شده و دقت کولیس 0.05 میلیمتر است. 👉 حالا خودت حساب کن و بگو اندازه نهایی چند میلیمتر میشود.
ما در وبسایت خدمات عقاب در کنار یکدیگر درس ها را مرور می کنیم.